Wiring the wrong way really does cost output. But the choice is not a matter of preference — the inverter constrains it.
Technical · 27/10/2026 · 3 min read
This article has not been translated yet. The Vietnamese text is shown below.
本文尚未翻译,以下为越南语原文。
이 글은 아직 번역되지 않았습니다. 아래는 베트남어 원문입니다.
Câu hỏi này thường do chủ nhà đặt ra sau khi đọc được đâu đó rằng đấu sai cách
thì mất sản lượng. Đúng là có chuyện đó, nhưng quyết định không nằm ở sở thích — nó bị
ràng buộc bởi biến tần.
Hai cách đấu, hai kết quả khác nhau
Nối tiếp là nối cực dương tấm này vào cực âm tấm kế tiếp, thành một
chuỗi. Điện áp cộng lại, dòng điện giữ nguyên. Mười tấm nối tiếp cho điện áp gấp mười một
tấm.
Song song là nối tất cả cực dương với nhau, tất cả cực âm với nhau.
Dòng điện cộng lại, điện áp giữ nguyên.
Công suất tổng thì như nhau — mười tấm 630W là 6,3 kW dù đấu cách nào. Khác nhau ở
chỗ 6,3 kW đó đến dưới dạng điện áp cao dòng thấp, hay điện áp thấp dòng cao.
Vì sao thực tế gần như luôn nối tiếp
Ba lý do, lý do nào cũng thuộc về vật lý chứ không phải thói quen.
Tổn thất trên dây. Tổn thất tăng theo bình phương dòng điện. Điện áp
cao dòng thấp đi xa ít mất hơn — mà từ mái xuống chỗ đặt biến tần thường là hai chục mét
cáp.
Cỡ cáp. Dòng thấp cho phép dùng cáp nhỏ hơn. Cáp DC chuyên dụng không
rẻ, và cáp to thì khó đi trong ống.
Biến tần cần điện áp đủ cao mới khởi động. Đây là ràng buộc cứng, nói
ở mục dưới.
Song song chỉ dùng để ghép các chuỗi lại với nhau, hoặc cho hệ điện áp rất
thấp. Cách làm thật trên mái nhà là: nối tiếp trong từng chuỗi, rồi ghép các chuỗi song
song vào biến tần.
Số tấm mỗi chuỗi do biến tần quyết định
Mỗi biến tần có một dải điện áp PV ghi trên tờ thông số: điện áp thấp
nhất để nó bắt đầu làm việc, và điện áp cao nhất nó chịu được.
Chuỗi quá ít tấm thì sáng sớm và chiều muộn điện áp không đủ, biến tần không chạy —
mất giờ phát ở hai đầu ngày. Chuỗi quá nhiều tấm thì ngày lạnh điện áp hở mạch có thể
vượt ngưỡng chịu đựng, và đó là cách làm hỏng biến tần.
Điểm hay bị bỏ qua: điện áp tấm pin tăng khi trời lạnh. Phép tính phải lấy
theo ngày lạnh nhất trong năm, không phải theo ngày thường. Bài
đọc hiểu thông số biến tần:
MPPT và dải PV nói kỹ phần này.
MPPT và mái nhiều hướng
MPPT là bộ dò điểm công suất cực đại. Mỗi MPPT tự tìm mức làm việc tốt nhất cho phần
tấm nối vào nó.
Nếu mái chia hai hướng — một phần đông, một phần tây — thì hai phần đó phát lệch nhau
suốt ngày. Đấu chung vào một MPPT thì cả nhóm bị kéo theo bên yếu. Đấu vào hai MPPT riêng
thì mỗi bên làm việc theo nhịp của mình.
Đây là lý do thật khiến biến tần nhiều MPPT đáng thêm tiền với mái phức tạp — không
phải vì con số MPPT lớn thì oai hơn.
Một tấm bị bóng che kéo cả chuỗi
Trong một chuỗi nối tiếp, dòng điện qua mọi tấm là như nhau. Tấm nào bị che thì dòng
của nó giảm, và cả chuỗi phải chạy theo mức đó.
Diode bypass bên trong tấm giới hạn bớt thiệt hại, nhưng không xoá hẳn. Nên khi mái có
chỗ bị che theo giờ, cách chia chuỗi rất quan trọng: gom những tấm bị che vào cùng một
chuỗi, đừng rải chúng ra khắp các chuỗi. Bài
bóng che tấm pin mặt trời giải
thích chi tiết.
Phần nên để người có nghề làm
Một chuỗi mười mấy tấm cho điện áp vài trăm vôn một chiều. Điện một chiều ở mức đó
nguy hiểm hơn điện 220V xoay chiều ở một điểm: khi phóng hồ quang, nó không tự tắt theo
chu kỳ như điện xoay chiều.
Thêm nữa, chuỗi tấm có điện ngay khi có nắng — không có công tắc nào ở trên mái để
“cắt điện” phần đó. Đấu sai cực, đầu nối không chặt hoặc dùng đầu nối lệch chuẩn là ba
nguyên nhân cháy hay gặp nhất. Xem thêm
tự lắp điện mặt trời có được
không.
Nguồn tham khảo
Dải điện áp PV, số MPPT và cấp bảo vệ của từng model ở
danh mục biến tần. Công suất và thông số điện của ba dòng tấm Mono ở
danh mục tấm pin.
Lưu ý. Bài này giải thích nguyên lý để chủ nhà đọc được bản vẽ đấu
nối và hỏi đúng câu. Số tấm mỗi chuỗi cho một hệ cụ thể phải tính từ thông số của chính
cặp tấm pin – biến tần đó, có xét nhiệt độ thấp nhất tại chỗ lắp.
Need advice for your own roof?
Asia Energy surveys your roof free of charge and returns a plan with estimated output, all-in cost and payback time.